Mieszkańcy Stettina
i nie tylko
na fotografiach
z XIX i XX wieku
Więcej niesamowitych winiet na ...
Winieta Juliusa Braatza. W górnej środkowej części znajduje się herb Królestwa Prus. Na środku winiety jest imię i nazwisko fotografa, a pod nim informacja, iż jest fotografem dworskim. Wokół tej informacji znajdują się medale z wystaw, od lewej strony : dyplom za wybitne osiągnięcia, Paryż 1882 - wystawa dzieł sztuki, środkowej pozycji nie jestem w stanie określić, trzeci to nagroda honorowa 1883. . Pod nagrodami na samym środku informacja : Jego Królewska Wysokość Książe Fryderyk Karol Pruski. Na samym dole informacja o tym, że zawsze można zamówić więcej takich zdjęć.
Winieta Louisa Kletta. Zdecydowanie skromniejsze zapełnienie tylnej strony. Na samej górze jest herb Królestwa Prus. Poniżej autor fotografii - L.Klett fotograf dworu królewskiego. Dalej informacja : Jego Cesarka i Królewska Mość. Na samym dole winiety adres zakładu z numerem telefonu.
Winiety, nie tylko dodają urody, ale przede wszystkim dostarczają wartościowych informacji na temat fotografii z dawnych lat. Postrzegane są jako przejaw elegancji fotografii atelierowej. Fotografie z winietami stosowane były do około lat 30 XX wieku. Zaniknęły, gdy wprowadzono trwalsze papiery fotograficzne, które nie wymagały naklejania zdjęć na tekturkę.
Pośród twórców fotografii byli też posiadający tytuł dworskiego fotografa - Hof-Photograph. W przypadku tych fotografów na kartoniku umieszczali nie tylko informacje o posiadanym tytule, ale bardzo często również symbol - godło osoby panującej.
Winieta z zakładu Moellendorf & Bachmann. W górnej lewej części znajduje się nr telefonu, a po środku winiety ukazany jest budynek, w którym mieścił się zakład fotograficzny, znajdujący się przy ulicy Mönchenstraße 20-21 (dzisiaj Grodzka). Poniżej srebrny medal ze światowej wystawy w Brukseli w 1888 roku. Na jednym z nich widać podobiznę króla Belgii Leopolda II. Prawie na samym dole, po środku, informacja o tym, że płyta ze zdjęciami jest przechowywana w zakładzie. Lewy dolny róg to autor litografii - Alex Lindner z Berlina.
Winieta Fredericha Zschocke. Pod nazwiskiem fotografa znajdują się podobizny 3 kluczowych pionierów fotografii: Niépce, Daguerre'a i Talbota. Poniżej adres zakładu i informację czym się zajmują : reprodukcje, powiększenia, zdjęcia natury. Ostatnie zdanie na samym dole winiety to : specjalizujemy się w fotografii sportowej.
W związku z potrzebą kreowania litografii, zaczęły powstawać zakłady specjalizujące się w ich wyrobie. Owe zakłady tworzyły plakaty, druki reklamowe, ogłoszenia czy papiery firmowe. Zakłady fotograficzne ze Stettina najczęściej litografowały winiety w pracowniach Berlina i Drezna. Bardzo często w dolnym obszarze winiety można dostrzeć imię i nazwisko twórcy winiety.
Im twórca tekturki lub osoba z firmy tworzącej winietę posiadała większy budżet, większą wyobraźnie i artystyczny zmysł, tym winieta była bardziej rozbudowana. I tak na winietach można znaleźć splecione monogramy, sylwetki ludzi, zwierząt, kompozycje roślinne, elementy architektury, krajobrazu czy adresy filii zakładów fotograficznych, a nawet krótkie info o poprzednim właścicielu zakładu. Rewers kartonika w pewnym momencie stał się idealnym miejscem na reklamę i fotografowie wykorzystywali to. Idealnym przykładem jest gloryfikowanie swoich sukcesów na wystawach fotograficznych poprzez prezentowanie zdobytego medalu - i to z obu stron. Pojawiały się także informację o dodatkowych usługach w zakładzie, przechowywaniu klisz do ponownego stworzenia fotografii czy nawet cennik wykonywanych fotografii. Nadto zmianie uległa kolorystyka rewersów, zyskując nowe barwy.
Rewersy fotografii. Adolph Windel z medalami zdobytymi na wystawie fotograficznej.Wilhelm Stoltenburg i przykład faksymili
Winieta Andreasa Iversena. Nad nazwą Atelier fotografii i malarstwa znajduje się monogram - AJ. Natomiast w lewym górnym rogu element architektury w postaci pomnika Wilhelma I Hohenzollerna, króla Prus.
Winieta Eduarda Kiewninga. W górnej części winiety znajduje się informacja o nagrodzie na światowej wystawie w Wiedniu w 1873 roku. Lewy medal przedstawia cesarza Austrii Franciszka Józefa I, natomiast druga strona, czyli prawy jest herbem Austrii informuje o otrzymaniu dyplomu uznania w roku 1873.
Wraz z rozwojem fotografii, która wpłynęła między innymi na jakość zdjęć, zaczęto stopniowo rozbudowywać ornamentykę i kolorystykę rewersów. Jeszcze przed pojawieniem się pierwszych winiet, na tylnej stronie kartonika fotografowie umieszczali, poprzez użycie autorskiej pieczęci, nazwę swojego zakładu fotograficznego, wraz z adresem i nazwiskiem autora. Niektórzy umieszczali na rewersie dokładną kopię swojego podpisu - faksymile czy zdobyte medale na wystawach fotograficznych.
Pusta tylna strona kartonika i przód kartonika z umieszczoną fotografią
Winieta to dekoracyjny nadruk umieszczany na odwrocie tekturki, wykonany w technice druku zwanej litografia. Jest to nadruk jednobarwny i był najmniej skomplikowany dla twórców, a jego popularność w stosowaniu była największa. Zatem na jednej stronie tekturki przyklejano fotografię, a z drugiej było miejsce na winietę. Początkowo twórcy fotografii carte-de-visite nie opisywali tylnej strony, zostawiając pustą stronę kartonika.
Winieta